EKONOMİ (EVSEL – MİLLİ) & FİNANS & TİCARET & DIŞ TİCARET & KRİPTO PARA (BITCOIN) & ÖZELLEŞTİRME & DÖVİZ

DR. HASAN OKTAY : Çin krizi ve
Türk ithalatçısı


Korona virüs salgını Çin’i her alanda
vurdu

Çin’de ölüm rakamlar stabilleşmiyor. Ölü sayısında yeniden artış var ve şu anki
rakam İki bini aştı. Ölü sayısı 2007’ye çıkarken, bugün 137 kişi hayatını
kaybetti.

-Son 4 günde hayatını kaybedenlerdeki değişim şöyle: +142, +106, +98, +137.



Tesbit edilebilen Vaka sayısı ise 74 bin
280’e yükseldi. Bir çok yerde vaka hastahanelere bildirilmiyor zira Çin’de
sosyal organizasyon darmadağınık oldu.

Gelen bilgilerden anlaşıldığı kadarıyla durum hiç iyi değil. Ayrıca üretimin ve
nakliyenin durmasından dolayı herkes gibi Türk ithalatçıları da bu durumdan
ciddi şekilde etkilenmiş oldu. Bir kuşak bir yol projesi hayata geçtiğinde
hızlı nakliye ve mal ithalatı yüzünden orta ve küçük ölçekli Türk imalat
sektörünün çöküşü beklenirken şimdi Çin’den mal tedarik eden büyük Türk
firmalarının iflası söz konusu.

Çin’den ithalat yapan tüccarlarımızın çoğunun ortak kanaati bu virüs
salgınından meydana gelen olağanüstü durumun Çin ile çalışan Türkleri de
derinden etkileyeceği yönünde.

Çin’de imalat yapan Fabrikalar salgından dolayı genel olarak ay sonuna kadar
kapalı. Bazı Fabrikaların açılması Nisan’ı bile bulabilir diye yaygın bir
söylenti var. Bu durum

Çin ile ticaret yapan Türk işadamlarında Temin ettikleri mallar konusunda fiyat
artışı olacağı yönünde ciddi bir beklenti oluşturuyor. Bu fiyat artışında
özellikle Avustralyada meydana gelen büyük yangınlar ve sel felaketlerinin de
etkili olduğundan imalat için Hammadde tedariki sıkıntısının rolü oldukça
büyük. ABDnin elaltından bir çok ülkeye Çin ile ticaret yapmayın baskısı da
Çin’in hammadde teminini zorlaştırıyor. ABD Dışişleri Bakanlığı’nda
gazetecilere demeç veren ABD’nin Venezüella Özel Temsilcisi Elliott Abrams,
“Venezüella petrolünün en büyük iki müşterisi Hindistan ile Çin’dir. Bu
müşterilerle konuşacağız ve Venezüella petrolüne ilişkin Amerikan politikasını
anlatacağız” ifadesini kullanırken burada Venezuella sorunu üzerinden
diplomatik bir şekilde Çin’e ambargo uygulanmaktadır. ABD çoğu zaman bu
diplomatik üslubu kullanmıyor komplo teoricilerinin görüşüne göre gerekirse
Avustralya yangınları gibi felaketleri oluşturabileceği ifade edilmektedir.

Çin’de bir çok konuda sosyal ve devlet organizasyonu çökerken Eldiven ve maske
konusunda ciddi anlamda sıkıntılar yaşanıyor. En temel insani ilişki el
sıkışmak artık Çin’de adeta yasak haline geldi. Sokağa çıkmaya cesaret edebilen
Hemen herkes maskeli ve eldivenli. Bu durumu fırsata çevirmek isteyenler ise
Çin’e yüksek fiyatlarla eldiven ve maske ürünleri satmaya çalışıyor. Çin İç
piyasada eldiven ve maske sıkıntısı her geçen gün kendini hissettiriyor.

Virüs salgını öncesinde de Çinlilerin genel olarak evden çalışıyorlardı. Şimdi
neredeyse tüm imalatçılar evlerine kapandı ve ürettikleri Malların teslim
tarihleri sürekli ertelenmektedir. Hazır olan ürünler dahi birbirine bağlı ve
çok hızlı işleyen organizasyon zincirinde yaşanan kopmalar nedeni ile
gönderilmiyor. İmalat organizasyonlarının Eşgüdümünü sağlayan Ofislere her
şirketten 1 kişinin gitmesine izin verildiğinden zincirde kopmalar yaşanıyor.
Sadece üretimin ana merkezi Wuhan’da değil buraya 3-5 saat uzakta yaşayan
üreticiler dahi virüs salgını korkusu ile evlerinden dışarı çıkamıyorlar.

Bu gelişmeler karşısında Çin’den mal tedarik eden Türk ithalatçılar ne
yapacağını bilmiyor. Kısa bir zaman zarfında Acil bir karar vererek alternatif
arayışlarına girişilmez ise bir çok firma batacak gibi gözükmektedir.

Bu durumdan özellikle Çin’e ihracat yapan Türkiye’deki mermer sektörü de
etkilenecek sektörlerin başında geliyor. Yani Çin’den ithalat yapan firmaların
yanında Çin’e ihracat yapan firmalar da zor durumdadır. Türkiye’deki mermer
firmaları eleman sayısını azaltarak ayakta durmaya çalışırken bir çok mermer
ocağı ise Üretime ara vermek zorunda kaldı. Türk mermer sektörünün heyecanla
beklediği Mart ayında başlayacak olan dünyanın en büyük Mermer fuarlarından bir
olan Xiamen Fuarı Haziran ayına ertelendi.

bunun yanında Gümrük işlemleri ile ilgili ciddi problemler yaşanıyor. Mersin
Limanında bekletilen bir çok ihraç ürünleri sözkonusudur.


Çine Slikon girişi yasaklandığı için bu
sektörde müthiş bir talep patlaması olmasına rağmen Mallar gümrükten
çıkartılamıyor.

Her alanda olduğu gibi Çin’deki iç taşımacılık da virüs salgınından ciddi
anlamda zarar görmüş durumda. Ülke içinde üretilen malların alıcılara
ulaştırmak için nakliye yapılamıyor. Çin’den mal toplayıp Türkiye’ye getirmeye
çalışan firmaların En büyük sıkıntılardan biri nakliye. Kamyoncular köylerine
çekildiği için imalattan malı alıp limanlara ulaştırmak neredeyse imkansız hale
geldi. Bir ay önce ithalatçılar malları için gemi bulmakta zorlanırken şimdi
gemiler dünya pazarına gidecek malları nakliye için limanlarda günlerce
beklemekteler. Çin’in bu üretim nakliye ve organizasyon bozukluğunu kısa sürede
atlatması mümkün gözükmemektedir.

Bu Sıkıntılardan dolayı Türk işadamları Çin’den tedariği sonlandırıp başka
ülkelerde arayış içine girmeleri konusunda acele etmeliler. En iyisi iç
piyasaya yönelip KOBİ sistemini güçlendirip imalat sektörünü harekete geçirmek
gerekiyor. Kendi kendine yetebilen ve ihracata yönelen bir Türkiye için Çin
krizini fırsata çevirmek işadamlarımız için iyi bir deneyim olacaktır.

Dr Hasan Oktay

Kafkassam başkanı

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir