HÜSEYİN ŞUBUKŞİ : Suriyede iktidar Mücadelesi ; Esed ile Mahluf çekişmesi


5 Mayıs 2020


Dünya koronavirüsün yayılmasının sonuçları ve yıkıcı
etkileri ile meşgulken Suriye Devlet Başkanı Beşşar Esed’in kuzeni ve rejimin
ekonomik vitrini Rami Mahluf iki video ile sosyal medyada görüldü. Videolarda
insanların sempatisini kazanmak için Kuran ayetlerini ve atasözlerini
kullanarak kırılmış, maruz kaldığı “adaletsizlikten” ve rejimin mal varlığını,
parasını ve çalışanlarını kovuşturmasından şikayet eder bir şekilde göründü. Bu
ilginç ve sürpriz ortaya çıkış, olanları anlamak için birbirine bağlanması
gereken birbirini takip eden olaylar dizisinde yeni bir sahne olarak karşımıza
çıkıyor. Zira kendisi, Hizbullah’ın Almanya’da terör örgütü olarak tasnif
edilmesi ve üyelerinin kovuşturulmasına başlanması kararından sonra geldi.


Almanya aynı zamanda rejimin baskıcı güvenlik
aygıtının iki sembol isminin soykırımı kapsayan ama kendisiyle sınırlı olmayan
çeşitli suçlarla yargılanmasına (bu yargılanma aynı zamanda bizzat Esed rejiminin
yargılanması olarak tanımlandı) tanık olan ülke.


Bu hadiseler sırasında, Rusya sahası aleni, keskin ve
medya organları ile yetkililerin açıklamalarında daha önce görülmemiş
eleştirilere tanık oldu. Bunlar, Beşşar Esed ve ülkeyi yönetme tarzına, politik
ve ekonomik hayatta ciddi ve yapısal reformları uygulamakta ciddiyetsiz,
Vladimir Putin’e “Esed baş ağrısı” olarak nitelenen rahatsızlığa neden olduğuna
yönelik eleştirilerdi. Bugün, Rusya’da koronavirüs salgınından kaynaklanan kriz
durumu ve petrol fiyatlarının aşırı düşüşü ile Putin, Suriye’deki sonu olmayan
ve son derece maliyetli bataklıkta tek başına saplandığını düşünüyor. Bugün,
Rusya’nın Esed rejiminden Rus korumasının maliyetine “katkıda bulunmasını”
istediği biliniyor. Bu nedenle rejim, başta Mahluf olmak üzere ekonomisinin
sembol isimlerine, milyarlarca doları hemen ödemek için şiddetli bir şekilde
baskı yapmaya başladı. Lübnan’daki bankalardan yüz milyonlarca dolar çekilip
Suriye’ye nakledildi. Bu da, Lübnan’da döviz kurunu etkiledi. Rami Mahluf
kendisinden isteneni karşılayamadığı için de rejim mal varlığına el koymaya
başladı.


Ancak, anlatılması gereken önemli bir arka plan var, o
da Mahluf ailesinin Rusya ile ilişkisi. Geçen yıl kasım ayında İngiliz
Financial Times gazetesi, Rami Mahluf ve babasının, uluslararası yaptırımları
atlatmak için şüpheli ve gizemli sahte şirketlerden oluşan karmaşık bir ağ
aracılığıyla paralarını kaçırmak için Moskova’yı kullandıklarına dair önemli
bir araştırma haberi yayınladı. Yine o dönemde, Esed’in dayısı Muhammed Mahluf
yaşanacak geçiş dönemi kapsamında Esed rejimine yeni bir alternatif arayışında
olan Rusya’ya oğlu Rami’yi aday gösterdi. Bu haber Beşşar Esed’e ulaştı ve
dayısı ile kuzenine yönelik öfkesi arttı. Peki ama Muhammed Mahluf oğlunu
Beşşar Esed’in alternatifi olarak sunmaya nasıl cesaret etti? Bunun,
iktidardaki Alevi grubun etki nüfuz alanları içerisinde önemli bir tarihi ve
bugünü var.


Mahluf ailesi kendisini Esed ailesinden daha önemli ve
Aleviler arasında tarihi bir yere sahip bir aile olarak tanıtıyor. Batı yani
sahil bölgesinde yaşayan Aleviler daha güçlü bir şekilde Rami Mahluf ve
ailesinin nüfuz bölgesi. Oradaki etkileri daha büyük. Bu bölge sakinleri, İran
yerine Rusya ile işbirliğini tercih ediyorlar. Humus köyleri ve kırsalındaki
Doğu Alevileri ise mutlak bir biçimde Mahir Esed, Hizbullah ve İran’a bağlılar.
Bilindiği gibi, İran’a bağlı olan istihbarat organlarının aksine Suriye ordusu
uzun bir zamandır Rusya’ya sadakat duyuyor. Rusların Esed’e yardım etmek için
Suriye’ye geldiklerinde keşfettikleri şoklardan biri de, Suriye ordusunun
yaşadığı yıpranmışlık, maruz kaldığı ciddi ve büyük İran nüfuzu oldu. Bu durum,
Rusların ordunun zayıf noktalarını onarma çabalarını boşa çıkardı.


Gazi Kenan’dan Ali Habib, Asıf Şevket ve Rami Mahluf’a
Rus radarına Beşşar Esed’in alternatifi olarak birçok isim takıldı. Rejim
bunların neredeyse tamamından kurtuldu. Şimdi de sıra Rami Mahluf’a gelmiş
görünüyor.


Rusya rejimin başındaki ismin Alevi kalmasını
sağlamaya çalışıyor. Çünkü Alevilerin yönetimden uzaklaştırılmaları, sahilde
bağımsız bir ülke talep etmeleri anlamına gelecek. Bu ise Rusya’nın iki
müttefiki İran ve Türkiye tarafından -her biri kendi nedenleriyle- siyasi
olarak reddediliyor. Buna ek olarak, Rusya bağımsız Alevi devletini destekleme
maliyetini karşılayacak güçte de değil. Şimdi de Rus şemsiyesi altında bu
konuda yapılan çeşitli toplantılardan sonra, Hıristiyan Ortodoks milislerin,
Ortodoksların hamisi olarak Rusya tarafından Asaib Ehlil Hak ve Hizbullah gibi
Suriye’deki İran milis güçlerine karşı silahlandırılmasından bahsediliyor.


Rami Mahluf Suriye devriminin başlangıcında çok
anlamlı bir ifade kullanmıştı: “İsrail’in güvenliği Suriye’nin güvenliğidir.”
Bununla iki ülke arasındaki ilişkiyi ve bugünkü konumunun önemine işaret
ediyordu. Rusya’nın Beşşar’ın halefi olarak seçtiği kartlardan biri daha yandı.
Yayınladığı son videolar ile Mahluf, sahil bölgesindeki tabanına hitap ediyor.
Beşşar Esed’in “Sünni” eşi Esma Esed (Rami Mahluf’un destekçileri, Osmanlı
hanedanından olduğunu öne sürüyorlar) grubu lehine kendi aleyhine döndüğü gibi
bir algıya kapılmalarını sağlamayı amaçlıyor. Lübnan’da yaşananlar da Suriye
ile ilişkili. Zira oradaki Hizbullah hükümeti, Esed ile bedeli ne olursa olsun
ilişkileri tamamen normalleştirmek için baskı yapıyor.


Rusya, içeriği değiştirmeden özü korumasını, “Caesar”
adıyla bilinen ABD yaptırımlarını aşmasını, yeniden imar projelerini garanti
edecek ve şekli bir siyasi değişim gerçekleştirmesini sağlayacak bir alternatif
arıyordu. Rami Mahluf kartının da yanmasından sonra yeni bir aday arayışı devam
ediyor.


Hüseyin Şubukşi

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

cialis 5 mg viagra satın al Elektronik Sigara https://wwv.stag9000.shop http://umraniyetip.org/anadolu-yakasi/maltepe-escort/ perabet