Tarihteki Tüm Komutanlardan
Daha Fazla Toprak Ele Geçiren General : Subutay


1176-1248 yılları arasında
yaşamış olan ve Cengiz Han’ın en önemli komutanı olan Moğol generali Subutay
(Sübedey), kazandığı 65 savaş ile pek çok kişiye göre gelmiş geçmiş en iyi
komutanlardan biri.


tarihte hiçbir komutanın ve hükümdarın
alamadığı kadar büyük toprak parçaları ele geçirmiş, bir demircinin oğlu olarak
dünyaya gelmiş, cengiz han’ın en büyük mareşali ve imparatorluğun stratejisti
olan tuva türküdür subutay (sübedey). 


cengiz han’la nasıl tanıştığı ile ilgili
çeşitli rivayetlerden biri bir savaş esnasında cengiz’in atını tek okla vurarak
cengiz’i atından düşürmesi sonucu olduğudur. ancak aşikar olan, geçmişte
müslüman olan türklerin göktanrıcı türkleri maveraün nehir ve bugünkü
kazakistan’dan sürmesine karşı gelişmiş olan bir öfke ile göktanrıcı türklerin
cengiz ordusuna gönüllü olarak katılmasıdır. öyle ki cengiz’in, harzemşahlar
karşısına çıkardığı ordu 40-50 binlik bir ordu iken hazar denizi’ne ulaştığında
bu ordunun toplamı 200 bine ulaşmıştır.


sübedey, bagatur’un batı tarihçileri
tarafından bilinen en büyük başarısı yüzlerce km uzaklıktaki orduları eşgüdümlü
olarak hareket ettirerek ard arda avrupa’nın en güçlü ordularından olan macar
ve polonya ordularını kısa sürede yok etmesidir. sübedey’in taktikleri yıldırım
savaşının ilk ve en iyi örnekleri olarak kabul edilir ve bugün birçok ülkede
askeri harekat stratejisi kitaplarında okutulmaktadır. moğol devleti her ne
kadar sadece barbar bir imparatorluk olarak görülse de imparatorluğun
stratejisi fethedilen bölgelerde mutlak iktidarı ve düzeni sağlamak üzerine
kurulmuş idi. esasında sübedey’in stratejik zekasını anlamak için sadece eş
güdümlü zaferlerini ele almak oldukça hafif kalır ki sübedey, avrupa’da
irlanda’ya kadar mutlak iktidarın 20 yıl içerisinde sağlanacağı raporunu cengiz
han’a iletmiştir. 


bu raporda avrupanın tüm krallarının,
derebeylerinin kontrol gücü birbirleriyle olan ilişkilerini varlıklı
tüccarların siyasetle olan ilişkileri nerede ne zamanda hangi ürünlerin
yetiştiği hangi nehrin ne zaman donduğu etnik yapının dinin etkisinin nerede ne
kadar olduğu vs. her şey hesaplanmış ve sonuçları ortaya dökülmüştür. ancak han’ın
ölümü sonrası kurultay için geri dönülmek zorun da kalınmış daha sonrasında ise
sübedey resmen emekliliğini isteyerek tula’ya yerleşerek 1248’deki ölümüne dek
savaşlardan ve siyasetten uzak kalmıştır.


not: subutay veya subutai, batılıların
kendi dillerine uyarladıkları isimdir. orijinali sübedey’dir.


taharetibrigi


şahsi görüşüme göre subutay, tüm
zamanların en büyük komutanı, mareşal
sıfatını tarihte en çok hak eden isimlerin başında gelmektedir. zira moğol
imparatorluğuna hizmet ettiği 1206-1248 yılları arasında onlarca muharebe
yapmış ve hepsinden de zaferle ayrılmıştır. 


rusya topraklarını 1237-1242 seferlerinde
tek hamlede bütünüyle işgal edebilen tek generaldir (napolyon ve nazi
ordularının kış şartlarında yaşadıkları hezimetler malum). ekürisi kurt cebe
ile birlikte harzem şahı muhammed’i bir ruh gibi takip etmişler, hazar
denizi’ndeki küçük bir adada öldüğünü öğrenince yollarına devam etmişlerdir ve
bu süreçte kafkasya’da gürcü ordularını tarumar ettikten sonra kuzeye yönelip
yaklaşık 20.000 kişilik ordularıyla 82.000 kişilik rus ordularını darmadağın
etmişlerdir. 


cengiz han öldükten sonra (1227)
güney çin (sung) birliklerini ezmiş ve bu bakımdan çin’in tamamının moğol
egemenliğine girmesinde çok önemli bir paya sahip olmuştur. bu süre zarfında
300.000’den fazla çin askerini öldürmüş ve şehirleri hunharca yağmalamıştır.
kurt cebe ile birlikte komutanlık eğitimini bizzat cengiz han’dan alması onun
için muazzam bir deneyim olmuştur. macaristan ve polonya’yı istila ederken kumanda
ettiği süvari birlikleri 3 günde 450 km yol alarak bu alanda bir rekor
kırmışlardır. mohi ve legnica savaşlarını kazanarak kendinden 3-4 kat daha
kalabalık macar ve leh ordularını peş peşe yok etmiştir.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

cialis 5 mg viagra satın al Elektronik Sigara https://wwv.stag9000.shop http://umraniyetip.org/anadolu-yakasi/maltepe-escort/ perabet