ÜLKELER BAZINDA ANALİZLER & ÜLKELER DOSYASI

Prof. Dr. Celalettin Yavuz

TÜRKSAM Başkan Yardımcısı / Terör Enstitüsü

Türkiye, Suriye’de “Arap
Baharı” çıktıktan sonra, “Suriye ile yatıp, Suriye ile kalkmaya” başladı. Oysa
hemen her hafta birkaç yerde patlatılan patlayıcı yüklü araçlarla adeta
cehenneme dönen Irak’ta, Irak Kuzey Yönetimi bir tarafa bırakılacak olursa,
“Saddam Hüseyin”in diktatörlük dönemi adeta mumla aranıyor. Genellikle ülkenin
güney ve ortasında yoğunlaşan Şii-Sünni gruplar arasındaki karşılıklı
suikastlar, 2013’ün başlarından itibaren Türklerin yoğunlaştığı kuzey
vilayetlere de taşındı.

Şubat 2013 başlarında
Kerkük’te emniyet binasına düzenlenen bombalı saldırı sonucu 33 kişi öldü, 70
kişi yaralandı.[1] Daha yakın bir
tarihte (11 Şubat 2013) Musul’da aynı şekilde 13 kişi öldü.[2] Kerkük’te 16
Ocak’taki çifte bombalı saldırı neticesinde de 33 kişi[3], Ocak 2013 sonlarında
Tuzhurmatu’daki bir Türk cenaze töreni sırasındaki canlı bomba eyleminde 42
kişi ölmüştü.[4] Bunlara kulak asan
bile yok artık!

ABD’nin
2003 Askeri Müdahalesi Öncesi ve Sonrasıyla Irak

Irak müdahalesinden önce Time
dergisinin dünya çapında 700 binden fazla kişiyle yaptığı anket sonucuna göre
dünyanın en tehlikeli ülkesi %87.5 ile açık ara ABD olurken, onu sadece %6.4
ile Irak ve %6.2 ile Kuzey Kore izliyordu.[5]

Irak’a müdahaleden önce
Irak’ta her okul çağındaki çocuk okula gidiyor ve sırasında okuyordu. Ama
“özgürleştirme” savaşında sadece Bağdat’taki okulların 1/3’ü bombalanarak
kullanılmaz hale geldi. Kız çocuklarında okula gidenlerin sayısı %22 azaldı.[6]

2012’de dünyada en fazla terör
saldırısı Irak’taydı. 1.784 terörist saldırıda 2.306 kişi öldü, 6.497 kişi
yaralandı. Hemen her gün yaşanan terör saldırılarında, söz konusu dönemde
günlük ortalama 7 kişi yaşamını yitirirken, 19 kişi yaralandı. Irak’ı izleyen
ilk 2 ülke de 1.304 saldırının olduğu Pakistan (1.996 ölü, 3.100 yaralı) ve
Afganistan (913 terör saldırısında, 1.909 ölü, 2.598 yaralı) Müslüman ve dost
ülkelerdi. (Türkiye, dünya sıralamasında 6., Avrupa sıralamasında 1. sırada yer
aldı.).[7]      

Irak’ta en istikrarlı yer ise
Barzani’nin hüküm sürdüğü Irak Kuzey Yönetimi bölgesidir. Türkiye’nin ihracat
sıralamasında Irak 2. Sıraya yükseldi. 2012’de Irak’a ihracat %30.3 artışla 8.3
milyar dolardan 10.8 milyar dolara çıkarken, ihracat sıralamasında Almanya’dan
sonra 2’nci sıraya yerleşti. Bu tutarın aslan payı ise Irak Kuzey Yönetimi’ne
aittir. Irak – Türkiye Ekonomik ilişkileriyle ilgili bazı bilgiler şöyledir:

· 2.241 şirketin tescillendiği Irak kuzeyinde yabancı şirketlerin %48’ini
Türk şirketleri oluşturmaktadır.

· Ersin limanına indirilen konteynerlerin %95’i Irak’a gönderilmektedir.

· Irak kuzeyindeki temel ihtiyaç malzemelerinin tamamına yakını Türkiye’den
alınmaktadır. Öyle k, neredeyse Erbil’deki mağazaların %95’i Türk mallarıyla
doludur.

· Irak’a ihracat yapan Türk firma sayısı 3 bini, Türk işçisi sayısı 12 bini
geçerken, 433 müteahhitlik projesinin 114’ü Türklere aittir.

· Türkiye’den Irak’a doğal ve işlenmiş gıda ürünleri, inşaat malzemeleri,
makine, dekorasyon ürünleri, tekstil ve konfeksiyon, müteahhitlik hizmetleri,
otomotiv ile mutfak eşyaları ilk sıralarda ihraç edilmektedir.

Türkiye-Irak (kuzeyi)
arasındaki ticaretin daha da gelişmesi için ilaveten 2 sınır kapısı açılması,
Habur’un kapasitesinin artırılması, Şanlıurfa-Habur otoban projesinin acilen
bitirilmesi, Irak Kuzey Yönetimi’ne vize muafiyeti gibi istekleri mevcuttur.[8]

Son
Söz:
Irak’ın bir yüzü Cennet, bir yüzü Cehennem
gibi adeta! Türkiye ise “Cennet” gibi, ya da “Türkiye gibi” dediği Irak Kuzey
Yönetimi bölgesine gitmeyi tercih edip yatırımını yapmaktadır. Bunlar
yapılırken “Cehennem gibi” olan Irak’ın diğer coğrafyasını ve Irak Türklerini
unutmuş gibi görünmektedir. Öyle ki, “HAMAS”ı unutmayanlar, Irak Türkmenlerini
unutmuş gibidir!

[1] “Kerkük’te
bombalı saldırı 33 ölü”, Milliyet, 4.02.2013.

[2] “13 Tote bei
Anschlägen im irakischen Mossul”, 11.02.2013, http://derstandard.at/1360161463525/13-Tote-bei-Anschlaegen-im-irakischen-Mossul

[3] “Irak’ta kanlı
gün”, Milliyet, 17.01.2013.

[4] “Türkmenleri
hedef alan intihar saldırısı”, 23.01.2013, http://www.cnnturk.com/2013/dunya/01/23/turkmenleri.hedef.alan.intihar.saldirisi/693654.0/index.html

[5] “Chronologie
des Irakkriegs:Massenvernichtungswaffen oder Erdöl ?”, 1.07.2010, http://www.upi-institut.de/irakkrieg.htm

[6] Nazila
Isgandarova, “Children as the victims of war and occupation in Iraq”, Today’s
Zaman, 11.02.2013

[7] “Terör en çok
Irak’ı vurdu”, 26.01.2013, http://dunya.milliyet.com.tr/teror-en-cok-irak-i-vurdu/dunya/dunyadetay/25.01.2013/1660264/default.htm
























































































[8] Mithat
Yurdakul, “Irak ihracat liginde yakında 1 numara olacak”, Milliyet, 9.02.2013.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir