ŞU ARAPLAR NE
İĞRENÇ MİLLETTİR.


Fatma Toksoy : Islamiyet  öncesi Araplarda evlenme şekilleri
 

Helaller ve
Haramlar bahsinde kadin-erkek munasebetleri anlatilinca Islamiyet oncesi
donemde yani cahiliye devrindeki kadin-erkek iliskilerini dolayisiyla o
devirdeki nikah sekillerini aciklamak gerektigini dusundum. Konuya Hz. Aise nin
sozleriyle baslayalim.




Urve b.
ez-Zubeyr in haber verdigine gore, Peygamber (s.a.v.) in hanimi Aise (r. anha)
sunlari soylemistir: Cahiliye doneminde dort cesit nikah vardi. Bunlardan
birincisi halkin bugunku nikahidir. Soyle ki evlenmek isteyen bir adam diger
bir adama velisi bulundugu kizi istemek uzere dunurluk yapardi. Anlastiklari
takdirde kizin velisi mehiri tayin eder, sonra dunurluk yapan yani evlenmek
isteyen kimse o kizla nikahlanirdi.
 

Diger bir nikah
sekli de su idi. Adam karisina hayizdan temizlendigi zaman falan kimseye bir
haber gonder de ondan (seninle) cinsi munasebette bulunmasini iste derdi. Sonra
kocasi o kadini birakir ve kadinin kendisiyle cinsi munasebette bulundugu o
erkekten aldigi gebelik iyice belirinceye kadar asla onunla cinsi munasebette
bulunmazdi. Kadinin gebeliginin o adamdan oldugu iyice belli olunca artik
kocasi isterse onunla cinsi munasebette bulunurdu ve evliligini surdururdu.
Bunu kisi sadece cocugun soylu olmasini istedigi icin yapardi ve bu tur nikaha
istibda nikahi- adi verilirdi.




Bir baska
nikah sekli de suydu; On kadar erkek bir araya toplanir ve hepsi de bir kadinin
yanina girip onunla cinsi munasebette bulunurlardi. Kadin gebe kalip cocugunu
dogurunca bir sure gectikten sonra onlara haber gonderir ve hepsini yanma
cagirirdi. (Buna da musterek nikah veya muzamede nikahi denilirdi. )
 

Onlardan
hicbirisi onun davetine uymaktan kacinamazdi. Hepsi de onun onunde toplanirdi.
Kadin) onlara hitaben; aramizda olan isimizi biliyorsunuz. Ben bir cocuk
dunyaya getirdim der ve bu cocuk senindir ey falanca! diyerek onlardan hosuna
giden birini ismiyle cagirir ve cocugu ona ilhak ederdi.




Dorduncu bir
nikah sekli de su idi; pek cok kimse toplanarak bir kadinin yanina girerdi.
Kadin kendisine gelen kimselerin hic birinden kacinmazdi. Bu kadinlar fahise
kadinlardi. Kendilerine gelmek isteyen kisilere bir alamet olmasi icin
kapilarinin uzerlerine bayraklar dikerlerdi. Kadin hamile olup da cocugunu
dogurunca daha once kendisiyle cinsi munasebette bulunan erkeklerin hepsi onun
yaninda toplanirlardi. Kadin da onlar icin cocugun sekil ve semaline bakarak
babasini tespit edebilen mutehassislar cagirirdi. Onlar da kadinin cocugunu
cocugun babasi olduguna kanaat getirdikleri kimseye verirlerdi, o kimse de
cocugu kendisine ilhak ederdi. Artik o cocuk o kimsenin oglu diye cagirilirdi.
Cocuk da bundan cekinmezdi. (Bu nikaha da biga nikahi denilirdi. )Allah,
Muhammed (s.a.v.) i gonderince bugunku Muslumanlar in nikahi Cahiliyye donemi
halkinin butun nikahlarini kaldirdi. (Sunen-i Ebu Davud Tercume ve Serhi 9.
cilt s. s. 18)
 

Davudi nin
beyanina gore Cahiliyye doneminde uc nikah cesidi daha vardi;




1. Gizli
dostlar, metreslerle surdurulen evlilik hayatidir. Bu tur evli¬likler halktan
gizli tutulurdu. Cahiliyede hur kadinlar aciktan zina edemezlerdi. Fakat gizli
dost edinebilirlerdi. Bu duruma hidn nikahi veya muhadene nikahi ve bunu yapan
kadinlara da muttehizetu l-hidn denilirdi. Fakat cariyeler a$ikar olarak zina
edebilirlerdi. Bu cariyelere de zaniye ve musafeha denilirdi. Cahiliyye halki
gizlice yapilan zinalarda bir sakinca gormediklerinden bu tur evlilik hayatini
mesru sayarlardi. Allah Gizli dost da tutmamalari sartiyla Nisa, IV, 25). mealindeki
ayet-i kerimesinde Araplarin bu gizli ve igrenc adetlerinin oldugunu ve bunun
da Allah tarafindan bilindigini belirtmistir.
 

2. Bir
kimsenin bir kadinla bir ay veya bir sene gibi muayyen bir sure devam etmek
uzere evlenmesidir. Bu da mut a nikahi olarak adlandirilirdi. Mut a nikahinda
velilerin onayina gerek gorulmezdi. Mut a nikahinda kadin kendi klaninda
kalirdi. Kocasina bir mizrakla, bir cadir verirdi. Bu suretle erkek karisinin
kabilesinde bulundukca o kabilenin bir ferdi gibi sayilir, evlilik surdugu
muddetce erkek bu kabileyle hareket ederdi. Kadin mut a nikahina son vermek
istedigi zaman cadirin kapisini daha once bulundugu yonun tersine cevirirdi.
Kocasi bunu gorunce kendi kabilesine donerdi. Bu evlilikten dogan cocuklar
kadina ait olur ve falanca kadinin cocuklari diye anilirlardi.




3. Iki
kisinin karilarini karsilikli degismeleri neticesinde meydana gelen evlilik.
Buna da bedel nikahi adi verilirdi
 

Bu nikahlarin
disinda asagida anlattigimiz nikah sekilleri de vardi:




1-
Sigar nikahi: Bazi erkekler baslik ve mehir vermemek icin kizlarini, kiz
kardeslerini ve kardeslerinin kizlarini yani vasisi olduklari kadinlari
mubadele etmek degistirmek suretiyle alirlardi.
 

2-
Analikla evlenmek. Olen kisinin baska kadindan olan en buyuk oglu analigini yani
uvey annesini mehirsiz olarak alabilirdi. Bunun icin de babasi olur olmez
abasini yani ceketini kadinin uzerine atar ve bu suretle baslik vermeye gerek
kalmaksizin o kadinin nikahli esi olurdu. Boylece isterlerse kadini baskasiyla
evlendirir ve bu yolla mehirin kendilerine verilmesini sart kosarlardi. Bazen
bu gibi kadinlari olunceye kadar evlendirmedikleri olurdu. Hatta olenin oglu
kucuk ise cocugun uvey annesini, cocuk buyuyunceye kadar bekletir, problemin
cozumunu ona birakirdi… Fakat kadin kocasi olur olmez, cabuk davranarak kendi
kabilesine siginirsa, bu esaretten kurtulurdu. Uvey oglu daha cabuk davranarak
kadinin uzerine elbisesini atmayi basarirsa artik kadin nikahlanmis olurdu. Bu
sekildeki nikaha makt nikahi denilirdi. Bu suretle uvey annesini alan kimseye
dayzen ve bu evlilikten dogan cocuga da makti veya makit denilirdi. Allah Nisa
Suresi nde Gecmiste olanlar bir yana, babalarinizin evlendikleri kadinlarla
evlenmeyin; cunku bu bir hayasizliktir, igrenc bir seydir ve kotu bir yoldur.
(IV; 22) diyerek, bu cirkin adeti yasakladi.




3-
Iki kiz kardes ile birlikte ve sinirsiz olarak birden fazla kadinla evlenmek.
Islam, birincisini men ederken, ikincisini de bir takim sartlara baglamistir
 

4-
Guclu erkeklerin, begendigi kadini sorgusuz sualsiz alarak nikahlamasina;
mahtufat nikahi denirdi.




5-
Erkeklerin, savaslarda esir dusen kadinlardan kendi hisselerine dusen
kadinlarla yasamalarina; museyyebat nikahi denilirdi.
 

6-
Tarihci Strabon bu evliliklerden baska, o donemlerde bir baska tur evlilik geleneginin
bulundugundan bahsetmektedir. Bu adete gore ailenin servetinin parcalanmamasi
icin yalniz buyuk erkek kardes yani agabey evlenir, diger erkek kardesler
evlenmezlerdi. Fakat bunlar da resmen buyuk kardesin esi olan kadinla yani
yengesiyle serbestce iliskide bulunmak hakkina sahiptiler. Boylece ayni kadini
butun kardesler es gibi rahatlikla kullaniyorlardi. Hatta bu uygulama yuzunden
ilgi cekici bir olay da anlatilmaktadir bu tarihci tarafindan: Bir adam kizini
on dort kardesi olan bir adama vermisti. Kadin buyuk kardesin esi olup, gece
onunla kalirdi. Diger kardeslerin de kadindan gunduz faydalanma haklari vardi.
Gunduz bu kardeslerden biri kadinin odasina girdigi zaman asasini kapinin onune
birakirdi. Digerleri bunu gorunce donerlerdi. Kadin bu sonsuz ziyaretlerden
usandigindan gizlice on bes kardesin asalari seklinde asa yaptirir. Yalniz
kalmak istedigi vakitlerde bu asayi kapisinin onune koyarak eziyetten kurtulma
yolunu bulur. Butun agabeylerinin carsida bulundugu bir gun bu durumdan
istifade etmek isteyen en kucuk kardes hemen eve kostu. Fakat kapinin onunde
bir asa gordu. Durumdan suphelenerek kadinin babasina haber verdi. Babasi geldi
o da kapinin onunde asayi gordu. Ofkeyle kapiyi actiklari zaman kadinin odada
yalniz oldugu goruldu. Kadin hilesi ortaya cikti.




Bu
anlattigimiz nikah sekilleri Islamiyet oncesi yani Cahiliye doneminde Araplarda
uygulanan ve gayet tabii karsilanan nikah sekilleridir. Bunlardan bugun de
uyguladigimiz nikah sekli olan mehir verilerek bir kisiye nikahlanma sekli haric
digerleri Islamiyet in gelisiyle yasaklanmistir. Kadin- erkek iliskilerine bir
sinir, bir kisitlama getirilmistir Bu koydugu sinirla kadinin ozgurlugu elinden
alinmamistir. Kadin- erkegin iffet olculeri icerisinde yardimlasmalari ve
dayanismalari elbetteki elzemdir. Kadin kadinligini bildigi, cilve, naz veya
karsi cinsi cekecek sekilde konusmadigi, giyinmedigi ve tutarli, kararli
hareket ettigi muddetce erkeklerle beraber savasabilir, ticaret yapabilir, yazi
yazabilir, okuyabilir. Onun elinden bu haklari alinmis degil. Eger kadina ve
erkege bir yasaklama getirilmisse bu hem kadinin iffeti ve selameti icin hem de
dogacak cocuklarin nesebinin temiz olmasi icindir. Cunku Islam, sehevi
duygularin tahrik olmadigi kan ve etten kaynaklanan durtulerin galeyana gelmedigi
tertemiz bir toplum kurmayi hedefler… Davetkar bir bakis, bastan cikarici bir
hareket, gosterisli bir taki ve ciplak bir beden… Butun bunlar bu cilgin
hayvani doyumsuzlugu azdirmaktan, sinir ve irade dizgininin elden cikmasina
neden olmaktan baska sonuc dogurmazlar. Bundan sonra, ya hicbir sinir tanimayan
cinsellik ya da bastan cikarilmasina, tahrik edilmesine ragmen tatmin olmasina
engel olmanin dogurdugu sinirsel hastaliklar, p$ikolojik kompleksler… Her
ikisi de hic kuskusuz iskence kadar aci verir insana… Iste bu yuzden
Islamiyet; her turlu pislikten arinmis bir toplum kurmak, bu kiskirtici ve
bastan cikarici davranislarin onune gecmek icin kadin ve erkek iliskilerine
sinir koymustur. Kadin ve erkegin aynen cahiliyedeki gibi evlenmelerinin onunu
kesmistir.
 

Simdi
toplumumuza bir bakiniz. Bazi kisilerin yasadigi cinsellik ve gayri mesru hayat
ve gayri mesru iliskiler nasil da cahiliye donemindeki kadin ve erkeklerin
iliskilerine benziyor? Medeniyet (!) ve kadin ozgurlugu (!) adina bundan yakla$ik
1500 yil yani 15 asir once uygulanan ve o toplumca hos gorulen iliski sekilleri
bu cagda taklit edilerek yeniden tatbik edilmeye calisilmakta… 15 asir oncesi
ve medeniyet? Korkarim yapilan ozendirici propagandalar ile cahiliye toplumunun
dogal karsiladigi bu iliskileri bizim toplumumuzun dogal karsilamasi yakindir,
MEDENIYET adina(!). .




KAYNAKLAR 

Ebu Davud,
Sunen, terc. Necat Yeniel; ve dgr., Istanbul 1988ss. 18-19




Gunaltay, M.
Semseddin, Islam Oncesi Araplar ve Dinleri, sadel. M.Mahfuz Soylemez, Ankara
1997


Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

cialis 5 mg viagra satın al Elektronik Sigara https://wwv.stag9000.shop http://umraniyetip.org/anadolu-yakasi/maltepe-escort/ perabet